Câu 1 - Trang 80 SGK
Phân tích những yếu tố về thời đại, gia thế và cuộc đời Nguyễn Du ảnh hưởng đến kiệt tác Truyện Kiều.
Giải đáp:
Nguyễn Du (1766-1820), bậc đại thi hào dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới, tự Tố Như, hiệu Thanh Hiên, quê làng Tiên Điền, Hà Tĩnh.
Bối cảnh lịch sử: Sinh ra trong thời kỳ biến động dữ dội khi chế độ phong kiến khủng hoảng, phong trào Tây Sơn làm chấn động xã hội. Những thay đổi này in sâu vào tâm thức nhà thơ, thể hiện qua những câu thơ đầy xót xa: "Trải qua một cuộc bể dâu/Những điều trông thấy mà đau đớn lòng".
Gia thế: Xuất thân từ gia đình đại quý tộc nhiều đời làm quan, có truyền thống văn chương. Mồ côi cha mẹ từ sớm, những mất mát này góp phần tạo nên chiều sâu cảm xúc trong sáng tác.
Hành trình sống: Những năm tháng lưu lạc, làm quan và đi sứ đã cho ông vốn sống phong phú, hiểu biết sâu rộng về con người và cuộc đời. Trái tim nhân hậu "chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài" đã giúp ông thấu hiểu những thân phận đau khổ.
Câu 2 - Trang 80 SGK
Tóm lược Truyện Kiều theo ba phần chính
Tóm tắt:
Phần một: Mối duyên đầu Thúy Kiều - tài sắc vẹn toàn, trong buổi du xuân gặp gỡ Kim Trọng. Mối tình trong trẻo nảy nở, hai người tự nguyện đính ước.
Phần hai: Chuỗi ngày bi kịch Khi Kim Trọng vắng nhà, gia đình Kiều gặp họa. Nàng nhờ em trả nghĩa tình xưa, còn mình phải bán thân chuộc cha. Rơi vào lầu xanh, được Thúc Sinh cứu vớt nhưng lại gặp phải sự ghen tuông tàn nhẫn của Hoạn Thư. Dù gặp được Từ Hải - người anh hùng trong mộng, nhưng cuối cùng vẫn phải chịu cảnh trầm mình.
Phần ba: Đoàn viên Kim Trọng trở về, quyết tâm tìm lại người yêu. Cuối cùng gia đình sum họp, nhưng mối tình xưa giờ chỉ còn là tình tri kỷ.